SALİHLİ

COĞRAFİ YAPI:

Salihli 28-10 doğu boylamı ve 38-10 kuzey enlemleri arasındadır. Salihli,Manisa il merkezinin doğusuna yer almaktadır. İlçenin batısında Turgutlu,kuzeyinde Gördes ve Gölmarmara, doğusunda Kula,güneyinde Alaşehir ile Ödemiş bulunmaktadır. Yüzölçümü 1375 km2’dir.Rakımı, 112 metredir. Jeolojik yapısı, Neojen karasal ayrılmamıştır.

Ovası: Salihli ovası(uzunluğu 30 km genişliği 20 km), Dağları: Bozdağlar (2157 m.), Dibek Dağı (1120 m.)

  Su Kaynakları: Gediz Nehri,Alaşehir ve Gümüş Çayları, Tabak,Sart ve Kurşunlu Dereleri işe Demirköprü Barajı ve Marmara Gölü’dür.

  İklimi: Akdeniz iklim tipi hakimdir. Bitki örtüsü, Akdeniz tipi bitki örtüsüdür. Ortalama sıcaklık, 18 derece, en yüksek sıcaklık 44.8 derece,en düşük sıcaklık 13.5 derecedir,ortalama nem %62’dir. Ortalama yağış miktarı:550 mm, Ortalama yağışlı gün sayısı 86’dır. Ortalama karla örtülü gün sayısı ise 2.9 gündür.En yüksek kar örtüsü kalınlığı: 47 cmdir. Don yaşanan gün sayısı 22 gündür. Salihli’deki en sıcak ay Temmuz ortalaması 29.8 derecedir. En soğuk ay Ocak, ortalaması 8.2 derecedir. Ortalama rüzgar hızı 1.5 ö/s BOFFOR, Hakim rüzgar yönü: WNW, Deprem riski: 1.Derece deprem bölgesidir.

                                                                                                             

TARİH ÖNCESİ SALİHLİ

Salihli yöresinde tarih öncesi dönemi aydınlatıcı nitelikte eser ve buluntulara pek rastlanılmamıştır.Yontma taş devrine ilişkin bilgiler sınırlıdır. Ancak Salihli’ye bağlı Sindel Köyü sınırları içerisinde 1969 yılında MTA tarafından eşine ender rastlanan fosil insan ayak izleri bir yanardağın çıkardığı tüflerin içinde yer almaktadır. Bu ayak izinin 26.000 yılına ait olduğu saptanmıştır. Bu izlerden 50 tanesi MTA Tabiat Tarihi Müzesi’nde bir örneği de Manisa Müzesi’nde sergilenmektedir.

 

TARİH ÇAĞLARDA SALİHLİ

Salihli’nin kuruluş ve tarihsel gelişimini kentin yakın çevresindeki Adala/Karataş, Alaşehir,Sardes göstermektedir. Lidya,Roma,Bizans,Osmanlı dönemlerinde önemli bir şehir merkezi olan SARDES’te dünyada ilk altın para basılmıştır. Helenistik devirden kalma ARTEMİS’te ilk bankacılık faaliyetleri başlamıştır. Mabedin yanında dünyada en eski 7 kiliseden biri yer almaktadır. Roma devri SARDES’in sosyal hayatında önemli bir yer tutan GİMNAZYUM,giriş avlusunun(mermer avlu) restore edilmiş iki katlı sütunlu mimarisi ile kentin en göze çağrıcı anıtsal yapılarıdır. Genç Roma Çağında yine Gimnazyumun güneyinde Musevi topluluğa tahsis edilmiş, SİNAGOG, Kral yolu ve dükkanlar 4.yüzyılın önemli kalıntılarıdır. Yine Marmara gölünün güneyinde Sardes’in 3 km kuzeyinde Bin Tepelerde Giges’in, Alyattes’in ve adı bilinmeyen bir kral mezarı yer alır.

 

SALİHLİ 'DE TURİZM

Sardes Antik Kenti (Lidya Krallığı)

  Halkının kökeni tam olarak bilinmeyen Lidya Krallığı zengin maden kaynakları ve Kroisos gibi kralları ile tanınmaktadır. Lidya’da Atyadlar,Heraklid ya da Tyonidler ve Mermnadlar olmak üzere üç kral sülalesi egemen olmuştur.Heremos Lidyalılardan Maionlar,Bozdağın eteğindeki başkentlerinden de Hyde olarak bahsetmektedir.

  Mermnad sülalesinin ilk krallığı Gyges’ten itibaren,ülkeye Lidya,başkente de Sardis denilmeye başlanmıştır. Gyges’ten sonra oğlu Ardys ondan sonra ise Sadyattes başa geçmiştir. Sadyattes’in oğlu Kral Alyattes Lidya’nın en yetenekli kralıydı. Onun döneminde topraklar genişledi. Med kralı Kyaksares ile önce savaştı sonra barış antlaşması yaptı.

  Alyattes’in oğlu Kroisos Mernmad sülalesinin 5. Ve son kralıdır. Yunanlılar onu zengin,cömert ve güçlü bir kral olarak tanımışlardır.

  İran da Medleri yıkan Pers kralı Kyros,Lidya kralı Kroisos ile savaşıp onu yenmiş, İ.Ö. 547 yılında Lidya devletine son vermiştir. Bundan sonra Persler bütün Anadolu’ya hakim olmuşlardır.

Kız Köprüsü

    Adala beldesi ile Demirköprü, baraj seti arasında, Gediz nehri üzerindedir.Altı sütun üzerindeki kemerli ve taş yapısı Mimar Sinan stilini çağrıştırmakta ise de yapım yılı tam olarak tespit edilemeyen bir Osmanlı dönemi eseridir.

Su Uçtu şelalesi ve Adala Kanyonu

   Kız köprüsü üzerinden karşıya geçildiğinde takip edilen toprak yol sizi, 2 KM sonra,25m  yükseklikten dökülen Su Uçtu şelalesine ve devamında güzelliği ile büyüleneceğiniz harika bir volkanik kanyona götürecektir.

   Binlerce yılın yarattığı doğa harikası olan bu kanyonda rafting ve kano gibi su sporlarının yapılması proje hazırlığındadır.

 

Bintepeler (Altyat) Antik Mezarları

   Sardes antik kenti ile kuzeyindeki Marmara gölü arasında yer alan, Lidya dönemine ait bu Tümülüs (Toprak dolgu) mezarlar, ait oldukları kişinin sosyal durumuna göre büyüklü,küçüklü olarak ovaya yayılmıştır. Sayıları 160 civarında olduğu tahmin edilen,günümüze 119 adedi ulaşan ve “Anadolu Piramitleri” adını verebileceğimiz bu mezarların en büyüğü Croesos’un babası Alyattes’e aittir. Bintepeler antik mezarlarına Salihli – Akhisar yolu ile ulaşılır.

 

İnsanlığın Ayak İzleri

   Uygarlıklar beşiği Anadolu’nun eşsiz köşelerinden Salihli ve çevresi, eski çağlardan beri çok sayıda yerleşime sahne olmuştur. Konuyla ilgili en yeni kanıt 1969 yazında bulunan ve “İlk İnsanın Ayak İzi” adı verilen fosillerdir. İzler 2 KM karelik bir alana yayılmış haldedir. Ayrıca bu fosil izler, birden fazla bireye ait olmaları bakımından da çok önemlidir. İnsana ait fosil ayak izlerinin yapılan incelemeler sonucu 26 bin yıllık geçmişe ait oldukları anlaşılmıştır.

 

Anadolu Çınarı

  Barış Mahallesi, Trabolu mevkiinde bulunan bu anıt çınar ağacının yaşı 410 civarında hesaplanıyor. Yüksekliği yaklaşık 40 m. Çapı ise 8 metredir. Söylenceye göre; bu çınarı bir Alevi dedesi dikmiştir ve kutsal kabul edilir. Bu nedenle kimse kırık dallarını bile alıp yakmaz. Belki bu anıt çınarın günümüze ulaşması bu inanca bağlıdır. Salihli Belediyesi,1999 yılında bu ağacı korumaya almış ve üzerinde Şadan Gökovalı’nın “Merhaba,benim adım ANADOLU ÇINARI, üçüncü bin yılda 410 yaşına giriyorum. Atalarınızın selamını torunlarınıza götürüyorum.”  yazısı,doğal taş blok üzerine işletilmiş ve çevre düzenlemesi yapılmıştır.

 

SALİHLİ'NİN NEYİ MEŞHURDUR?

Salihli Üzümü

  Ovasının,ilkbahardan sonbahara kadar yeşil bir örtüye bürünmesini sağlayan Manisa’nın dünyaca ünlü Sultaniye çekirdeksiz üzümü Tüm Gediz ırmağı çevresi ve ovasında yetiştirilmesine rağmen en lezzetlisi Salihli’ye özgü toprak yapısı nedeni ile burada üretilir. Bahar aylarında taze yaprakları “Yaprak Sarma” yemeği yapılmak üzere iç pazarda önemli bir yer tutar. Yaz aylarında altın sarısı renkli taze üzümü,kış aylarında kehribar renkli kurutulmuş Salihli üzümünü tüketmenizi öneririz.

Salihli Kirazı

  Allahdiyen köylüleri tarafından geliştirilen Napolyon cinsi kirazların çapı başka bölgelerde 26-28mm. iken Salihli kirazının çapı 32 mm.’yi geçmektedir. Bu özelliğine dolgun etli,parlak koyu kırmızı rengi ve uzun süre dayanıklı olması da eklenince iç ve dış pazarlarda haklı olarak “Salihli Kirazı” adı ile aranılan bir meyve olmuştur. Salihli Kirazı, markası tescil edilmiş ürünlerdendir. Mevsiminde mutlaka tatmalısınız,bize hak vereceksiniz…

Salihli Odun Köftesi

  Ünü gün geçtikçe artan ve markalaşan bir başka ürün de “Odun Köftesi”dir. Yaklaşık yüz yıl önce Salihli’ye,Bulgaristan’dan göçen İbrahim(Azak) Ustanın “İsli Köftesi”,meşe odunu alevi içinde pişirildiği için kendine has tadı ve kokusu nedeni ile halk tarafından beğenilmiş ve adı “Odun Köftesi”ne dönüşmüştür. Günümüzde şehir içinde çoğunluğu Sevgi Yolu üzerinde ve D-300 karayolu boyunca yer alan Odun köftecilerine mutlaka uğramalı,damak tadınızı ödüllendirmelisiniz.

Salihli Odun Köftesi Tarifi :

   Malzemeler: 1 Kg az yağlı kuzu kıyması(Süt kuzu tercih edilmeli), 1 Çorba kaşığına yakın un ve 1 çay kaşığı kadar tuz. 2 adet Domates (ortalarından 2ye ayırın), 4 adet yeşil biber. Metal şiş ve Meşe ağacı (olmazsa olmazı).

  Yapılışı: Kıyma,un ve tuz ile yoğrulur(un kıymanın şişe tutunmasını sağlar), metal şişe geçirilir. Meşe ağacının bir miktar köz üzerine ağacın alevi ile (Bir yelpaze kullanılması gerekir) köfte pişirilir. Şişe geçirilen bir biber bir domates de aynı usulde pişirilir(Domates ve biberlerin önce pişirilmesi iyi olur). Servis tabağı içine 1 çay kaşığı kimyon, 1 çay kaşığı kırmızı toz biber ve bir miktar tuz eklenir. Köfte bu karışım üzerine çekilir.Baharatı damak zevkinize göre ayarlamalısınız. Hiç baharat kullanmazsanız köfte yavan olur.  Bir başka tabakta közlenmiş domates ve biber servis edilir.